HISTORIZON

Een terugblik naar het heden

donderdag, 11 mei 2017 10:31

VOC-dag

Geschreven door Piet Segers
Beoordeel dit item
(0 stemmen)

Gisteren wel een bijzondere dag. ’s Morgens een opa-morgen, werken aan mijn Vrolijke Opa Certificaat (VOC), ’s middags met een groep leden van de VEB in het Nationaal Archief over de VOC en ’s avonds een lezing in Doesburg over de het VOC land Zuid Afrika.

De VOC blijft toch een spannend verhaal tussen ondernemerschap, oorlog, avontuur, slavernij en wat al niet. Steeds bij dit onderwerp het gevoel dat je in een zweefmolen zit en steeds weer andere aspecten van hetzelfde onderwerp vanuit een andere gezichtshoek ziet. En dan ook nog jezelf verplaatsen in de tijd waarin het gebeurde. Een tijd met heel andere inzichten. Om een voorbeeld te noemen, aan het eind van de 16e eeuw waren er meerdere voorcampagnieën met stevige onderlinge concurrentie. Vandaag zeggen we dan: goed voor de consument, die betaalt een lage prijs voor de producten die aangeboden worden. Maar wat doet de overheid in 1602. Die organiseert kartelvorming door de oprichting van de VOC. Het is een van de voorbeelden die je steeds dwingen te schakelen tussen toen en nu. Maar juist dat houdt geschiedenis zo machtig interessant.

We deden een middag in het Nationaal Archief voor leden van de VEB. Een mooie en vooral interessante lezing van onze historicus Tristan Mostert gaf een mooi overzicht van de VOC. Best ook wel weer veel lessen. De VOC die zich oorspronkelijk wilde beperken tot handelsposten in Afrika en Azië en zeker niet uit was op koloniën. Doelstelling om zich verre te houden van de lokale of regionale politiek. Maar dat bleek onmogelijk. Men werd de politiek ingezogen. Soms vroegen landen om hulp tegen bv. de Portugezen. Maar daar stond dan wel weer iets tegenover. Bv. een monopolie op de uitvoer van specerijen. En wat dan te doen als de afspraak niet helemaal na werd gekomen. Dan sancties, maar daar heb je we weer soldaten voor nodig. Kortom het breidt zich uit. Achteraf zo herkenbaar! En de VOC registreerde alles, tot in de kleinste details. Daarom zo’n mooie tentoonstelling in het Nationaal Archief. Veel documenten en kaarten, maar ook veel voorwerpen in bruikleen van andere musea. Er hangt een kaart uit het midden van de 16e eeuw. West Europa en de Atlantische Oceaan staan er op. Die kaart is nagemeten met de huidige technieken en er komt een nauwkeurigheid uit die werkelijk verbazingwekkend is. Wat een vakmanschap, sterrenkunde was in die tijd aanwezig! In het depot van het Archief kregen we inzage in originele documenten. Scheepslijsten, inventaris, betalingen aan de bemanning. Lijsten gingen er mee met stalen van wat moest worden ingekocht op kleur en hoeveelheid. Dichter bij de VOC kun je niet komen!

’s Avonds in het prachtige stadje Doesburg verzorgde Bas Kromhout voor ons een lezing over Zuid Afrika. Hier 400 jaar relatie met Nederland. Hij gaf een prachtig overzicht van de ontwikkelingen in dat land. Van Jan van Riebeeck tot nu. En natuurlijk kwam de beroemde zoon van Doesburg: Gordon, ook langs in het verhaal. Belangrijk te zien dat hij wel waarschuwde tegen misstanden en daar ook over schreef, maar uiteindelijk hield de geschiedenis toch haar loop.

Gelezen: 358 keer

Laat een reactie achter

Zorg ervoor dat alle vereiste gegevens ingevuld zijn, aangeduid met een asterisk (*). HTML code is niet toegestaan.